Huế và bài toán gia tăng giá trị du lịch để phát triển bền vững

 Do đó, ngành Du lịch Huế đang từng bước chuyển mình để phát triển bền vững và chuyên nghiệp hơn.

* “Thế khó” của người làm du lịch

Chỉ cần gõ cụm từ “du lịch Huế”, hàng loạt video trên TikTok, Facebook, Instagram hay Threads hiện ra với tiêu đề hấp dẫn như: “Du lịch Huế 3 ngày 2 đêm chưa tới 2 triệu đồng”, “Ăn sập Huế chỉ với 100.000 đồng”, “Homestay view đẹp giá siêu rẻ”… Những nội dung ngắn gọn, giàu cảm xúc đã khiến Huế trở thành điểm đến đáng trải nghiệm đối với giới trẻ yêu du lịch chữa lành, thích check-in và khám phá văn hóa.

Tìm hiểu rất nhiều về ẩm thực, văn hóa Huế từ các nền tảng mạng xã hội, bạn Phạm Thị Ngọc Linh (25 tuổi, Hà Nội) vừa bắt đầu hành trình 10 ngày khám phá Huế một mình, sau quãng thời gian làm việc căng thẳng. Cô đã quyết định mua trọn bộ vé tham quan quần thể di tích Cố đô Huế để trải nghiệm trọn vẹn những nét đặc sắc của vùng đất này. Linh cảm nhận Huế là vùng đất xinh đẹp, thanh bình, có nhiều di tích lịch sử, đặc biệt là có chi phí khá hợp lý, nhất là ẩm thực, lưu trú và phí tham quan.

Cảm nhận của Ngọc Linh không phải là cá biệt. Nhiều du khách thích Huế vì giá cả hấp dẫn, phải chăng bên cạnh những chiều sâu văn hóa và danh lam thắng cảnh. Song, điều đó vô tình khiến mọi người thường có sự kỳ vọng về chi tiêu giá rẻ khi đến Huế, ít chịu chi khi đến đây du lịch. Việc chi tiêu chủ yếu dừng ở mua vé tham quan, ăn uống và lưu trú cơ bản. “Điều này gây khó khăn cho việc phát triển các sản phẩm lớn, nổi tiếng hoặc phân khúc cao cấp đối với nhóm khách nhỏ lẻ. Trong khi đó, nếu không nâng được mức chi tiêu thì doanh thu du lịch địa phương khó tăng mạnh”, Phó Chủ tịch Hiệp hội Du lịch thành phố Huế Trần Hữu Cửu chia sẻ.

Lượng khách đến Huế thời gian qua có nhiều tín hiệu tích cực, đặc biệt là nhóm khách trẻ. Xu hướng du lịch cá nhân, du lịch chữa lành hay theo các nhóm nhỏ đang ngày càng phổ biến. Không ít bạn trẻ đến Huế với tâm thế sống chậm, thư giãn, dành nhiều thời gian để chụp ảnh và khám phá đời sống địa phương. Tuy nhiên, thời gian lưu trú và mức chi tiêu vẫn là bài toán nan giải.

Ông Trần Hữu Cửu nêu rõ, các công ty lữ hành tại Huế đang gặp nhiều khó khăn trong việc bán tour khi các đoàn khách lớn ngày càng hạn chế. Nhiều gia đình có ô tô riêng nên nhu cầu vận chuyển du lịch cũng giảm mạnh. Không ít du khách chỉ muốn tự do khám phá nên không cần hướng dẫn viên. Dịp lễ 30/4 - 1/5 hay Giỗ Tổ Hùng Vương những năm trước, hướng dẫn viên nội địa ở Huế làm việc gần như hết công suất nhưng năm nay lại khá vắng.

Anh Huỳnh Nguyễn Quang Vinh, Công ty TNHH du lịch An Phú Travel cho biết, nhóm khách trẻ hiện nay chủ yếu quan tâm đến cảnh quan, kiến trúc và trải nghiệm chụp ảnh. Họ xem video đánh giá, chọn quán ăn, homestay, điểm check-in rồi tự trải nghiệm. Điều này giúp quảng bá du lịch rất tốt nhưng cũng khiến các tour truyền thống khó hoạt động hơn trong bối cảnh du khách không còn nhu cầu thuê hướng dẫn viên.

* Thay đổi tư duy phát triển du lịch

Không thể phủ nhận hình ảnh du lịch Huế có giá cả hợp lý là một lợi thế cạnh tranh của địa phương. Trong bối cảnh nhiều điểm du lịch lớn ngày càng đắt đỏ, Huế vẫn tạo được cảm giác dễ tiếp cận, thân thiện và nhẹ nhàng với du khách. Tuy nhiên, nếu chỉ dừng ở lợi thế “rẻ”, du lịch Huế sẽ khó bứt phá.

Một nền du lịch phát triển bền vững không chỉ cần đông khách mà còn cần khả năng giữ chân và tăng mức chi tiêu của du khách. Điều đó đòi hỏi địa phương phải tạo ra thêm nhiều giá trị trải nghiệm thay vì chỉ cạnh tranh bằng giá.

Hiện nay, nhiều du khách sẵn sàng trả tiền cho các dịch vụ chất lượng cao như nghỉ dưỡng wellness, spa trị liệu, tour trải nghiệm văn hóa chuyên sâu, ẩm thực fine dining, show diễn nghệ thuật, không gian giải trí đêm hay các sản phẩm cá nhân hóa.

Chị Nguyễn Thị Thụy Vân, chủ một homestay tại phường Vỹ Dạ cho biết, cơ sở của chị có mức giá phòng nhỉnh hơn mặt bằng chung. Thay vì giảm giá để cạnh tranh, chị chọn đầu tư vào không gian, chất lượng phục vụ và trải nghiệm khách hàng. Khách du lịch vẫn hài lòng và sẵn sàng mở hầu bao bởi dịch vụ xứng đáng. Theo chị, việc Huế được gắn với hình ảnh "du lịch giá rẻ" đang trở thành rào cản đối với người làm du lịch. Nếu chỉ chạy theo cuộc đua hạ giá, ngành “công nghiệp không khói” địa phương sẽ khó nâng cao chất lượng dịch vụ và cũng khó tạo ra nguồn doanh thu bền vững. Vậy nên, thành phố không nên lạm dụng các giải pháp miễn phí hay giảm giá để thu hút khách. Điều cần thiết là nâng cao trải nghiệm để du khách chấp nhận chi tiêu nhiều hơn.

Anh Huỳnh Nguyễn Quang Vinh, Công ty TNHH du lịch An Phú Travel nhận định, du lịch văn hóa hiện vẫn là “xương sống” của du lịch Huế, nhưng nếu chỉ dựa vào di tích thì khó giữ chân du khách nhiều ngày. Thành phố cần mở rộng thêm các hoạt động giải trí, trải nghiệm đêm, không gian tương tác văn hóa hay dịch vụ mới phù hợp giới trẻ.

Huế có nhiều tiềm năng để phát triển nhờ lợi thế di sản, văn hóa, ẩm thực và cảnh quan. Tuy nhiên, số lượng sản phẩm đủ hấp dẫn để giữ chân khách lâu hơn vẫn chưa nhiều. Các chuyên gia du lịch cho rằng Huế cần mạnh dạn đầu tư vào kinh tế đêm, phát triển thêm các tuyến phố đi bộ, chợ đêm, không gian nghệ thuật, biểu diễn văn hóa, trải nghiệm thực cảnh hay các tổ hợp vui chơi chất lượng cao. Ẩm thực cần được xem là “mũi nhọn” để tăng chi tiêu. Không chỉ dừng ở các món ăn bình dân vốn đã nổi tiếng, Huế cần nhiều hơn các không gian ẩm thực chuyên nghiệp, trải nghiệm cao cấp gắn với văn hóa cung đình và câu chuyện địa phương.

Theo ông Trần Hữu Cửu, Hiệp hội Du lịch thành phố Huế hiện đang thúc đẩy việc hình thành thêm các hội chuyên ngành, trong đó có hội ẩm thực nhằm phát huy sức hút của văn hóa ẩm thực đối với du khách. Ngành Du lịch cũng cần tận dụng tốt hơn sức mạnh của mạng xã hội. Chính các bạn trẻ đang góp phần quảng bá hình ảnh Huế bằng video, ảnh check-in và những câu chuyện trải nghiệm chân thực. Thay vì chỉ xem đây là trào lưu ngắn hạn, Huế cần biến sức lan tỏa ấy thành động lực để phát triển các sản phẩm phù hợp xu hướng mới.

Một thành phố di sản không nhất thiết phải trở thành nơi xa xỉ, nhưng cũng không nên tự đóng khung mình trong hình ảnh “điểm đến giá rẻ”. Điều du khách thực sự tìm kiếm ngày nay không đơn thuần là mức giá thấp mà là cảm giác xứng đáng với số tiền họ bỏ ra. Huế đang đứng trước cơ hội lớn để chuyển mình từ một điểm đến “đẹp và rẻ” trở thành điểm đến “đáng trải nghiệm”. Khi đó, du khách không chỉ đến Huế để check-in rồi rời đi mà sẽ ở lại lâu hơn, chi tiêu nhiều hơn và có thêm nhiều lần quay trở lại./.

Mai Trang