Nhơn Trạch 3&4 “chia lửa” giữa cao điểm phụ tải và bài toán tăng tốc điện khí LNG

Ông Hà Đăng Sơn - Chủ tịch Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và Tăng trưởng xanh: Việc phát triển các dự án nguồn điện mới, đặc biệt là điện LNG đang gặp không ít khó khăn

Tại Tọa đàm “Đảm bảo cung ứng điện mùa khô năm 2026” do Báo Xây dựng tổ chức ngày 10/6, ông Hà Đăng Sơn - Chủ tịch Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và Tăng trưởng xanh nhìn nhận, với các doanh nghiệp nhà nước, bảo đảm an ninh năng lượng là nhiệm vụ chính trị nên yếu tố lợi nhuận không phải là ưu tiên hàng đầu khi đưa ra quyết định đầu tư.

“Thực tế cho thấy, trong giai đoạn cao điểm tháng 5 vừa qua, nguồn điện khí từ Nhà máy điện khí LNG Nhơn Trạch 3&4 do Tổng công ty Điện lực Dầu khí Việt Nam (PV Power), đơn vị thành viên của Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam), đầu tư đã góp phần quan trọng hỗ trợ hệ thống điện quốc gia. Dù một số điều khoản đang trong quá trình đàm phán và chưa hoàn tất, dự án vẫn được triển khai nhằm đáp ứng yêu cầu cấp thiết về an ninh năng lượng quốc gia. Đây cũng là trách nhiệm mà các tập đoàn nhà nước phải đảm nhận”, ông Sơn nhấn mạnh.

Theo ông Sơn, việc phát triển các dự án nguồn điện mới, đặc biệt là điện LNG đang gặp không ít khó khăn trong việc thu hút nguồn lực đầu tư từ khu vực tư nhân.

Trong giai đoạn cao điểm tháng 5 vừa qua, nguồn điện khí từ Nhà máy điện khí LNG Nhơn Trạch 3&4 đã góp phần quan trọng hỗ trợ hệ thống điện quốc gia

Đồng tình với ông Hà Đăng Sơn, Chuyên gia năng lượng Phan Xuân Dương cũng cho rằng, điện khí LNG cùng với điện gió ngoài khơi là hai loại hình nguồn điện được kỳ vọng tạo nên bước đột phá trong cơ cấu năng lượng của Việt Nam giai đoạn tới. Theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, đến năm 2030 Việt Nam đặt mục tiêu phát triển khoảng 22,4 GW điện khí LNG.

Tuy nhiên, triển vọng hiện nay vẫn còn nhiều thách thức. Bên cạnh những vấn đề liên quan đến giá nhiên liệu hay cơ chế giá điện, khó khăn lớn nhất đối với các nhà đầu tư tư nhân là khả năng huy động vốn.

“Điều doanh nghiệp quan tâm không chỉ là lợi nhuận mà còn là khả năng tiếp cận nguồn tín dụng. Hiện nay, việc vay vốn cho các dự án LNG vẫn còn nhiều vướng mắc và đây là một trong những rào cản lớn nhất đối với tiến độ triển khai”, ông Dương cho biết.

Đặc thù của các dự án LNG là quy mô đầu tư rất lớn, thời gian thu hồi vốn kéo dài và phụ thuộc vào nhiều yếu tố như hợp đồng mua bán điện, cơ chế bao tiêu sản lượng, biến động giá nhiên liệu cũng như các cam kết liên quan đến hạ tầng nhập khẩu LNG. Vì vậy, nếu không có cơ chế đủ hấp dẫn và ổn định, việc huy động nguồn lực từ khu vực tư nhân sẽ gặp nhiều khó khăn.

Ông Bùi Quốc Hùng - Phó Cục trưởng Cục Điện lực: Điều chỉnh cam kết tỷ lệ bao tiêu sản lượng điện cho dự án điện khí LNG tăng 75% Qc trong 15 năm là một trong những giải pháp tháo gỡ khó khăn cho các dự án điện LNG

Thông tin từ cơ quan quản lý, nhiều dự án LNG hiện đang chậm tiến độ so với kế hoạch. Ông Bùi Quốc Hùng - Phó Cục trưởng Cục Điện lực (Bộ Công Thương) cho biết mặc dù Quy hoạch điện VIII đã xác định rõ danh mục các dự án nguồn điện cần triển khai, song quá trình thực hiện vẫn phát sinh nhiều vướng mắc.

Bên cạnh các khó khăn về tài chính, nhiều dự án LNG còn gặp trở ngại trong các thủ tục đầu tư như lựa chọn chủ đầu tư, lập báo cáo nghiên cứu khả thi, đánh giá tác động môi trường, thủ tục đất đai và đàm phán hợp đồng mua bán điện. Ngay cả những dự án đã được cấp chủ trương đầu tư cũng vẫn đang triển khai chậm do phải xử lý đồng thời nhiều thủ tục và yêu cầu pháp lý phức tạp.

Để tháo gỡ các điểm nghẽn, Bộ Công Thương đã tham mưu Chính phủ trình Quốc hội ban hành Nghị quyết 253/2025/QH15, cho phép điều chỉnh linh hoạt các dự án trong Quy hoạch điện VIII nhằm đáp ứng yêu cầu bảo đảm cung ứng điện.

Hiện Bộ Công Thương đang tiếp tục hoàn thiện các văn bản hướng dẫn thực hiện nghị quyết, đồng thời phối hợp với các bộ, ngành liên quan tháo gỡ các khó khăn về cơ chế, chính sách cho các dự án điện trọng điểm, trong đó có việc điều chỉnh cam kết tỷ lệ bao tiêu sản lượng điện cho dự án điện khí LNG tăng 75% Qc trong 15 năm.

Diệu Đan