Đắk Lắk:Khơi thông dòng vốn đầu tư công, bứt phá phát triển hướng biển

Tầm nhìn phát triển mới gắn với bảo tồn giá trị tự nhiên

Sau dấu mốc sáp nhập lịch sử, mở ra không gian phát triển hướng biển, tỉnh Đắk Lắk đang tập trung mọi nguồn lực tháo gỡ những "điểm nghẽn" hạ tầng. Siết chặt kỷ cương công vụ, đề cao trách nhiệm người đứng đầu và đồng hành cùng doanh nghiệp đang được xác định là giải pháp trọng tâm, nhằm thúc đẩy hiệu quả dòng vốn đầu tư công, tạo đà phát triển đột phá cho kinh tế địa phương.

Để đẩy nhanh tiến độ xây dựng hạ tầng kinh tế - xã hội trên phạm vi địa giới hành chính mở rộng, ông Đỗ Hữu Huy, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk cùng đoàn công tác vừa trực tiếp khảo sát thực tế các dự án trọng điểm tại khu vực ven biển phía Đông tỉnh Đắk Lắk.

Đoàn đã kiểm tra hiện trường các công trình quan trọng, bao gồm: Khu đô thị liền kề và nhà ở xã hội phía Bắc đường Trần Phú; tuyến đường bộ ven biển; Khu du lịch Bãi Xép và Khu nghỉ dưỡng cao cấp Cù lao Mái Nhà.

Tại buổi làm việc, Chủ tịch UBND tỉnh Đỗ Hữu Huy yêu cầu các chủ đầu tư, ban quản lý dự án và đơn vị thi công tập trung giải quyết ngay những khó khăn, vướng mắc nội tại. Trong giai đoạn chuyển giao hành chính, tiến độ các dự án đô thị và nhà ở xã hội không được để gián đoạn, phải đảm bảo thực hiện nghiêm chỉnh các nghĩa vụ tài chính theo quy định. Đối với các dự án du lịch có giá trị sinh thái cao như Cù lao Mái Nhà, quy hoạch cần đi trước một bước, xây dựng sản phẩm du lịch hấp dẫn, mang tính bền vững, hướng tới thị trường khách quốc tế; tuyệt đối tránh tình trạng đầu tư manh mún làm suy giảm giá trị cảnh quan và môi trường tự nhiên.

Việc mở rộng không gian phát triển về phía ven biển không chỉ thay đổi bản đồ địa giới mà còn tạo bước ngoặt trong cơ cấu kinh tế tỉnh. Từ một tỉnh chủ yếu dựa vào thế mạnh nông - lâm sản vùng cao nguyên, Đắk Lắk đã trở thành địa phương có bờ biển dài trên 189 km, sở hữu các vịnh, đầm có giá trị như vịnh Xuân Đài, vịnh Vũng Rô, đầm Ô Loan, cùng hệ thống cảng nước sâu Bãi Gốc có khả năng tiếp nhận tàu trọng tải lớn. Sự kết hợp giữa nguồn tài nguyên phong phú của Tây Nguyên và lợi thế giao thông đường biển sẽ tạo ra chuỗi cung ứng liên hoàn, rút ngắn thời gian và chi phí vận chuyển hàng hóa ra thị trường quốc tế.

Những khó khăn cần giải quyết dứt khoát

Bên cạnh những cơ hội lớn, việc triển khai các dự án đầu tư công hiện vẫn đối mặt với nhiều thách thức, từ giải phóng mặt bằng đến yêu cầu kỹ thuật công trình.

Tại Khu kinh tế Nam Phú Yên, Ban Quản lý các Khu kinh tế và Khu công nghiệp tỉnh đang triển khai ba dự án trọng điểm: tuyến đường nối Cảng Bãi Gốc với Quốc lộ 1 và Khu kinh tế Vân Phong; khu dân cư phía Nam; khu công viên trung tâm. Mặc dù tỷ lệ giải ngân trong tháng 10 đạt 105,23%, thu hồi tạm ứng đạt 94,7 tỷ đồng, vẫn còn những hạn chế cần khắc phục. Cụ thể, trên tuyến đường Cảng Bãi Gốc - Quốc lộ 1 có khoảng 660m nền đất yếu, phải tiến hành quy trình chờ lún kỹ thuật trong vòng 12-16 tháng, dẫn đến việc điều chỉnh tiến độ hoàn thành toàn tuyến đến ngày 31/12/2027.

Tại địa bàn do Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng Tuy An làm chủ đầu tư, tình hình còn phức tạp hơn khi cả 6 dự án trọng điểm đều chậm tiến độ. Việc bàn giao mặt bằng không liên tục do vướng giải tỏa, đền bù kéo dài đã gây khó khăn cho các đơn vị thi công, làm phát sinh chi phí ngoài dự toán.

Điển hình là dự án đường nội thị Phạm Văn Đồng: đoạn từ cầu Tam Giang đến tuyến tránh phía Nam mới hoàn thành 49% khối lượng, giải ngân chỉ đạt 18,73% kế hoạch; đoạn từ Bưu điện đến tuyến tránh phía Bắc đạt 30% do chưa giải phóng xong mặt bằng của 75 hộ dân và tổ chức. Hạ tầng kỹ thuật khu dân cư Hòa Lợi mới đạt 15% khối lượng, giải ngân ở mức rất hạn chế, chỉ 1,67%. Tuyến đường ĐH.31 đã dừng thi công khi đạt 45% khối lượng do đơn giá không còn phù hợp, khó tuyển chọn nhà thầu. Nhiều công trình tại xã Xuân Hải cũng chậm tiến độ vì vướng thủ tục trích lục bản đồ, cập nhật biến động địa chính.

Một số nhà thầu phản ánh, đơn giá trong hợp đồng ký trước đây không còn phù hợp với mặt bằng thị trường hiện nay; nếu không có sự điều chỉnh kịp thời, rất khó đảm bảo duy trì lực lượng và tiến độ công trình.

Kiên quyết tháo gỡ khó khăn, đồng hành cùng doanh nghiệp

Trước thực trạng trên, UBND tỉnh Đắk Lắk đã yêu cầu toàn bộ hệ thống chính trị vào cuộc quyết liệt, thực hiện nghiêm kỷ cương hành chính, đảm bảo nguồn vốn đầu tư công được sử dụng hiệu quả, không để ứ đọng.

Đối với các dự án tại Khu kinh tế Nam Phú Yên, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Đắk Lắk Hồ Thị Nguyên Thảo đã chỉ đạo các đơn vị phải tập trung cao độ, quyết liệt đẩy nhanh tiến độ thi công và giải ngân trong những tháng cuối năm. Lãnh đạo UBND tỉnh Đắk Lắk nhấn mạnh, các cam kết giải ngân phải sát với khối lượng thực tế và được cụ thể hóa theo từng tuần, từng dự án, từng gói thầu. Đồng thời, chủ đầu tư cần chủ động kiểm tra, đôn đốc sát sao, tuyệt đối không để xảy ra tình trạng dồn ứ hồ sơ thanh toán vào cuối kỳ. Về phía các nhà thầu, cần tập trung tối đa nhân lực, máy móc, vật tư, linh hoạt tổ chức nhiều mũi thi công nhằm tận dụng triệt để mặt bằng đã được bàn giao.

Bên cạnh đó, Thường trực UBND tỉnh Đắk Lắk cũng đề nghị các đơn vị liên quan phối hợp chặt chẽ để tháo gỡ kịp thời các điểm nghẽn về thủ tục, hợp đồng, điều chỉnh giá xây dựng; bảo đảm công tác nghiệm thu, thanh toán và thu hồi tạm ứng diễn ra thông suốt. Song song với đó, các địa phương phải duy trì tốt mặt bằng, bảo đảm an ninh trật tự, quyết liệt không để xảy ra tình trạng tái lấn chiếm làm ảnh hưởng đến tiến độ dự án. "Đẩy nhanh giải ngân phải đi đôi với bảo đảm chất lượng công trình", Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Hồ Thị Nguyên Thảo đặc biệt lưu ý.

Đối với khu vực ách tắc tại các dự án do Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng Tuy An làm chủ đầu tư, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đào Mỹ yêu cầu chủ đầu tư phối hợp chặt chẽ với chính quyền các địa phương xác định cụ thể từng vị trí vướng mắc, xây dựng phương án giải quyết linh hoạt, kết hợp giữa biện pháp cưỡng chế và chính sách hỗ trợ người dân chuyển đổi nghề nghiệp. Các địa phương phải chủ động giải phóng mặt bằng; đâu chuẩn bị xong thì giao ngay cho nhà thầu thi công, tránh để xảy ra tình trạng lấn chiếm, gây thất thoát hoặc kéo dài tiến độ.

Theo UBND tỉnh Đắk Lắk, thời gian tới là giai đoạn then chốt để xử lý dứt điểm các dự án tồn đọng. Các thủ trưởng đơn vị, địa phương phải chịu trách nhiệm trước Ban Thường vụ Tỉnh ủy nếu để xảy ra chậm trễ không có lý do chính đáng. Đồng thời, các nhà thầu cần phát huy tinh thần trách nhiệm, chia sẻ khó khăn với địa phương, thực hiện đúng cam kết hợp đồng, không để tình trạng chây ỳ, bỏ dở công trình.

Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk Đỗ Hữu Huy yêu cầu các nhà đầu tư phải chủ động huy động nguồn lực, thi công cuốn chiếu những hạng mục đủ điều kiện. Tỉnh sẽ rà soát chặt chẽ, kiên quyết xử lý hoặc thu hồi các dự án chậm tiến độ, kém hiệu quả để nhường chỗ cho những đơn vị có đủ năng lực và uy tín. Đối với lĩnh vực du lịch, quy hoạch phải hài hòa với địa hình, khai thác hợp lý lợi thế tự nhiên, không đánh đổi giá trị cảnh quan và sự phát triển bền vững. Các sở, ngành, địa phương phải trực tiếp giải quyết khó khăn cho doanh nghiệp trong phạm vi thẩm quyền; không được đùn đẩy, né tránh.